Strona główna Ludzie John Lennon: biografia ikony The Beatles i legendy muzyki

John Lennon: biografia ikony The Beatles i legendy muzyki

by Oska

John Lennon, urodzony 9 października 1940 roku, był jednym z najbardziej wpływowych muzyków, autorów tekstów i aktywistów XX wieku. Jako współzałożyciel legendarnego zespołu The Beatles, jego twórczość zdefiniowała całą epokę. Lennon, który przez znaczną część życia zmagał się z dysleksją, stał się ikoną kontrkultury i orędownikiem pokoju, czego wyrazem są jego liczne utwory i działania. Zmarł tragicznie 8 grudnia 1980 roku w Nowym Jorku, pozostawiając po sobie niezatarty ślad w historii muzyki i kultury popularnej. Był dwukrotnie żonaty, z Cynthią Powell, a następnie z Yoko Ono, z którą miał syna Seana, a także ojcem Juliana Lennona z pierwszego małżeństwa.

Najważniejsze fakty:

  • Wiek: Na październik 2023 roku John Lennon miałby 83 lata.
  • Żona/Mąż: Yoko Ono (od 1969), Cynthia Powell (1962–1968)
  • Dzieci: Julian Lennon, Sean Ono Lennon
  • Zawód: Muzyk, autor tekstów, aktywista, pisarz
  • Główne osiągnięcie: Współzałożenie zespołu The Beatles i stworzenie ikonicznych utworów takich jak „Imagine”.

Podstawowe informacje o Johnie Lennonie

John Winston Lennon urodził się 9 października 1940 roku w Liverpool Maternity Hospital w Anglii. Jego życie zakończyło się przedwcześnie, 8 grudnia 1980 roku, w Nowym Jorku, gdzie zginął w wyniku ran postrzałowych. Jego pełne nazwisko po ślubie z Yoko Ono brzmiało John Winston Ono Lennon. Drugie imię „Winston” otrzymał na cześć ówczesnego premiera Wielkiej Brytanii, Winstona Churchilla. Był wszechstronnie uzdolnionym twórcą, aktywnym w latach 1956–1980 jako piosenkarz, autor tekstów, muzyk, artysta plastyk, pisarz i wpływowy aktywista pokojowy. Przez znaczną część swojego życia zmagał się z dysleksją, co negatywnie wpływało na jego wyniki w nauce, umiejętności czytania i pisania, przyczyniając się do problemów edukacyjnych.

Życie prywatne i rodzinne

Rodzina pochodzenia

Wczesne dzieciństwo Johna Lennona naznaczone było trudnymi doświadczeniami rodzinnymi. Jego matka, Julia Stanley, po interwencjach opieki społecznej oddała go pod opiekę swojej siostry, ciotki Mimi. Tragiczna śmierć Julii, która 15 lipca 1958 roku zginęła potrącona przez samochód, stała się dla nastoletniego Johna głęboką traumą, która znalazła odzwierciedlenie w jego twórczości, między innymi w utworze „Julia”. Lennon wychowywał się w domu „Mendips” przy 251 Menlove Avenue, pod opieką ciotki Mimi i wuja George’a Smitha. To wuj George kupił mu pierwszą harmonijkę ustną i uczył go rozwiązywania krzyżówek. Przez blisko 20 lat John nie miał kontaktu ze swoim ojcem, Alfredem, po tym jak w wieku pięciu lat został zmuszony do wyboru między rodzicami podczas burzliwego spotkania w Blackpool.

Związki i małżeństwa

John Lennon był dwukrotnie żonaty. Pierwszą żoną artysty była Cynthia Powell, którą poślubił w 1962 roku. Ich małżeństwo zakończyło się rozwodem w 1968 roku. W 1969 roku Lennon ożenił się z Yoko Ono, z którą pozostał do końca życia, mimo okresu separacji w latach 1973–1975. Ich związek, choć budził kontrowersje, był kluczowy dla dalszych etapów kariery i życia Lennona, a wspólne projekty artystyczne, takie jak albumy eksperymentalne i akcje pokojowe, zyskały międzynarodowy rozgłos.

Dzieci

Z dwóch małżeństw Johna Lennona narodziło się dwóch synów:

  • Julian Lennon (urodzony z Cynthii Powell)
  • Sean Ono Lennon (urodzony z Yoko Ono)

Po narodzinach Seana w 1975 roku, John Lennon podjął decyzję o zawieszeniu kariery muzycznej na pięć lat, aby w pełni poświęcić się rodzinie i wychowaniu syna.

Kariera muzyczna i artystyczna

Początki – The Quarrymen i The Beatles

Droga Johna Lennona do światowej sławy rozpoczęła się w 1956 roku, kiedy założył swoją pierwszą grupę skifflową o nazwie The Quarrymen. Po licznych zmianach składu i nazwy, zespół ten ewoluował, a w 1960 roku przekształcił się w legendarny zespół The Beatles, który na zawsze odmienił oblicze muzyki popularnej. Wraz z Paulem McCartneyem stworzył spółkę autorską Lennon–McCartney, która do dziś uznawana jest za najbardziej odnoszący sukcesy duet kompozytorski w historii muzyki popularnej. Jako swój najlepszy utwór napisany dla The Beatles, Lennon wskazywał „Strawberry Fields Forever”, który był doskonałym przykładem jego rosnącej innowacyjności i eksperymentalnego podejścia do dźwięku.

Kariera solowa

Po rozpadzie The Beatles w 1970 roku, John Lennon rozpoczął karierę solową. Jego debiutancki album, „John Lennon/Plastic Ono Band”, wyznaczył nowy kierunek w jego twórczości, cechujący się większą szczerością i introspekcją. W tym okresie wydał również ikoniczne single, które stały się hymnami pokoju i miłości, takie jak „Imagine”, „Give Peace a Chance” czy „Instant Karma!”. W 1980 roku, po pięcioletniej przerwie od branży muzycznej, Lennon powrócił z albumem „Double Fantasy”, nagranym wspólnie z Yoko Ono. Album ten został wydany zaledwie trzy tygodnie przed jego tragiczną śmiercią.

Projekty filmowe i literackie

John Lennon był artystą o wielu talentach, a jego twórczość wykraczała poza muzykę. Wystąpił w filmie „How I Won the War” z 1967 roku. Brał również udział w licznych projektach filmowych i awangardowych wspólnie z Yoko Ono, w tym w trylogii albumów eksperymentalnych. Był także utalentowanym autorem literatury nonsensownej. Wydał dwie książki:

  • „In His Own Write” (1964)
  • „A Spaniard in the Works” (1965)

Publikacje te zawierały jego charakterystyczne rysunki i specyficzny humor. Swoje artystyczne pasje rozwijał również podczas studiów w Liverpool College of Art, z którego jednak został wydalony przed ostatnim rokiem studiów ze względu na swoje zachowanie i brak postępów w nauce.

Osiągnięcia i nagrody

Sukcesy muzyczne

Kariera muzyczna Johna Lennona, zarówno w ramach The Beatles, jak i solowa, przyniosła mu ogromne uznanie i liczne nagrody. Jako wykonawca i autor tekstów, Lennon odnotował aż 25 singli numer jeden na prestiżowej liście Billboard Hot 100, co jest niezbitym dowodem jego dominacji na rynku muzycznym. Jego wpływ na muzykę popularną jest niepodważalny, a utwory takie jak „Imagine” czy „Give Peace a Chance” stały się ponadczasowymi klasykami.

Nagrody i wyróżnienia

Po śmierci artysty jego dorobek został uhonorowany wieloma prestiżowymi nagrodami. Poniższa tabela przedstawia najważniejsze z nich:

Nagroda/Wyróżnienie Rok Kategoria/Uzasadnienie
Grammy 1981 Album Roku (za „Double Fantasy”)
Brit Award 1981 Wybitny wkład w muzykę
Rock and Roll Hall of Fame 1988 Wprowadzenie jako członek The Beatles
Rock and Roll Hall of Fame 1994 Wprowadzenie jako artysta solowy
BBC „100 Najwybitniejszych Brytyjczyków” 2002 8. miejsce

Magazyn Rolling Stone sklasyfikował go na 5. miejscu listy najlepszych piosenkarzy wszech czasów oraz na 38. miejscu w rankingu najwybitniejszych artystów w historii.

Aktywizm i osobowość

Działalność pokojowa i antywojenna

John Lennon był nie tylko wybitnym muzykiem, ale także gorącym orędownikiem pokoju. Był czołową postacią ruchu antywojennego, a jego piosenki, takie jak „All You Need Is Love”, stały się hymnami kontrkultury lat 60. i symbolami protestów przeciwko wojnie w Wietnamie. Wraz z Yoko Ono w 1969 roku zorganizował słynny „Bed-In for Peace” – dwutygodniową demonstrację pokojową, podczas której przyjmowali media w łóżku hotelowym w Amsterdamie i Montrealu, propagując przesłanie pokoju i miłości. Jego radykalne poglądy i krytyka wojny wywołały silne reakcje, prowadząc do trzyletniej próby deportacji go z USA przez administrację prezydenta Richarda Nixona w latach 70.

Wpływ i kontrowersje

John Lennon w młodości miał opinię klasowego klauna i buntownika, często wdając się w bójki i zakłócając lekcje. Sam później tłumaczył te zachowania brakiem tradycyjnego domu i silnym wpływem kobiet w swojej rodzinie. Jego działalność i poglądy często budziły kontrowersje. Przez lata był inwigilowany przez FBI, a dokumenty na jego temat zostały odtajnione dopiero po długim czasie, co potwierdzało, jak bardzo władze obawiały się jego wpływu na opinię publiczną. Po śmierci matki w 1958 roku, Lennon wpadł w dwuletni okres „ślepej furii”, podczas którego nadużywał alkoholu i często prowokował bójki, nie mogąc poradzić sobie ze stratą. Jego twórczość i postawa miały jednak nieoceniony wpływ na miliony ludzi na całym świecie.

Inne role i projekty

Projekty filmowe i literackie

Poza działalnością muzyczną, John Lennon angażował się w różnorodne projekty artystyczne. Wystąpił w filmie „How I Won the War” z 1967 roku. Brał również udział w licznych projektach filmowych i awangardowych wspólnie z Yoko Ono, w tym w trylogii albumów eksperymentalnych. Był także utalentowanym autorem literatury nonsensownej. Wydał dwie książki:

  • „In His Own Write” (1964)
  • „A Spaniard in the Works” (1965)

Publikacje te zawierały jego charakterystyczne rysunki i specyficzny humor. Swoje artystyczne zainteresowania rozwijał również podczas studiów w Liverpool College of Art, z którego jednak został wydalony przed ostatnim rokiem studiów ze względu na swoje zachowanie i brak postępów w nauce.

Ciekawostki

Wczesne zainteresowania i inspiracje

Pierwszą gitarę, akustyczny model Gallotone Champion, kupiła Johnowi Lennonowi jego matka za 5 funtów i 10 szylingów. Pod warunkiem, że instrument będzie trzymany w jej domu, ponieważ ciotka Mimi nie popierała jego muzycznych pasji. Ciotka Mimi, u której mieszkał, sceptycznie podchodziła do jego marzeń o sławie, powtarzając mu słynne zdanie: „Gitara jest w porządku, John, ale nigdy nie wyżyjesz z niej”. Już w dzieciństwie John wykazywał talent artystyczny – tworzył własny magazyn szkolny „Daily Howl”, w którym zamieszczał komiczne rysunki i karykatury, co było wczesnym przejawem jego artystycznej duszy.

Tragiczna śmierć

Okoliczności śmierci

Życie Johna Lennona zostało brutalnie przerwane 8 grudnia 1980 roku w Nowym Jorku. Artysta zginął w wyniku postrzałów oddanych przez Marka Davida Chapmana przed budynkiem Dakota, gdzie mieszkał. Chapman został później skazany na dożywotnie pozbawienie wolności. Tragiczna śmierć Johna Lennona w wieku zaledwie 40 lat była szokiem dla całego świata i wywołała falę smutku i hołdów dla jego twórczości. Jego ciało zostało skremowane, a prochy rozrzucone w nowojorskim Central Parku, w miejscu, które stało się symbolicznym pomnikiem upamiętniającym jego życie i przesłanie.

Dziedzictwo

Dziedzictwo Johna Lennona jest niezmierzalne. Jego muzyka, teksty i działalność pokojowa nadal inspirują kolejne pokolenia. Utwory takie jak „Imagine” stały się uniwersalnymi hymnami nadziei i pokoju. Jego wpływ na kulturę popularną jest widoczny do dziś, a jego postać pozostaje symbolem buntu, wolności i dążenia do lepszego świata. Pamięć o nim jest pielęgnowana na całym świecie, a jego twórczość wciąż rezonuje z odbiorcami, przypominając o sile sztuki i potrzebie pokoju. Lennon, obok Paula McCartneya, jest uznawany za jednego z najważniejszych twórców XX wieku, a jego wpływ na muzykę i społeczeństwo jest nie do przecenienia.

John Lennon, legenda muzyki i orędownik pokoju, na zawsze pozostanie inspiracją dzięki swojej twórczości i zaangażowaniu w idee miłości i porozumienia. Jego niezapomniane przeboje i pokojowe przesłanie wciąż znajdują oddźwięk we współczesnym świecie, czyniąc go postacią ponadczasową.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Dlaczego zabil Lennona?

Mark David Chapman, zabójca Johna Lennona, motywował swój czyn chęcią zdobycia sławy i uznania. Uważał, że zabicie tak znanej postaci pozwoli mu stać się kimś ważnym.

Kto zastrzelił Johna Lennona?

Johna Lennona zastrzelił Mark David Chapman. Był on wówczas 25-letnim fanem Lennona, który cierpiał na zaburzenia psychiczne.

Co się stało z Johnem Lennonem?

John Lennon został zastrzelony 8 grudnia 1980 roku. Zginął na miejscu w wyniku postrzału, który zadał mu jego fan, Mark David Chapman.

Gdzie został zastrzelony John Lennon?

John Lennon został zastrzelony przed swoim budynkiem mieszkalnym, The Dakota, w Nowym Jorku. Był to jego dom, w którym mieszkał z Yoko Ono.

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/John_Lennon